Трамп го обвини Иран за напад на училиште по грешка на ЦИА
Американскиот претседател Доналд Трамп го обвини Иран за смртоносен напад врз училиште врз основа на погрешна првична проценка на ЦИА, која подоцна била демантирана. Новите докази укажуваат дека ракетата била американски „Томахавк“, што отвори сериозни прашања за одговорноста и разузнавачките пропусти.
Обидот на Доналд Трамп да ја префрли вината врз Иран за еден од најсмртоносните напади врз цивили во последните години се темели на рана и неточна разузнавачка проценка, покажуваат информации од извори запознаени со случајот.
Погрешна проценка на ЦИА
ЦИА првично проценила дека ракетата што го погодила основното училиште не е од американско производство, повикувајќи се на технички карактеристики како позицијата на стабилизаторите.
Сепак, само еден ден подоцна, нови видео-снимки од повеќе агли покажале дека станува збор за крстосувачка ракета „Томахавк“, што целосно ја поништило првичната анализа.
Трамп останал на првичната верзија
И покрај коригираните разузнавачки податоци, Трамп продолжил јавно да го обвинува Иран. Тој ја изнел таа теза пред новинарите во претседателскиот авион, а потоа ја повторил и на прес-конференција.
Иако признал дека ракетата е „Томахавк“ – оружје кое го користат САД и неколку нивни сојузници – тој инсистирал дека нападот потекнува од Иран, што предизвика дополнителни контроверзии.
Критики од разузнавачката заедница
Поранешни разузнавачки функционери остро реагираа на начинот на кој биле комуницирани и користени првичните информации. Според нив, презентирањето недоволно проверени податоци на највисоко политичко ниво носи сериозен ризик од погрешни јавни изјави и дипломатски последици.
BREAKING: Trump lied. The U.S. military’s preliminary investigation concludes that the deadly strike on a girls’ elementary school in Minab, Iran — which killed at least 175 people, most of them children — was a targeting mistake.
Officials say outdated intelligence led to the… pic.twitter.com/lXQntYixEU
— Ed Krassenstein (@EdKrassen) March 11, 2026
Истрага на Пентагон
Пентагон паралелно спроведува истрага која веќе утврдила дека ракетата најверојатно била лансирана од американските сили, врз основа на застарени разузнавачки информации.
Нападот, кој се случил во градот Минаб, однел најмалку 175 животи, меѓу кои и голем број деца, што го прави еден од најтешките случаи на погрешно таргетирање во современите конфликти.
Спорна локација и воен контекст
Училиштето било лоцирано во близина на објект поврзан со Исламска револуционерна гарда. Зградата претходно била дел од воен комплекс, но подоцна била адаптирана во образовна институција.
Овој факт дополнително ја комплицира проценката на целите и отвора дилеми околу ажурноста на разузнавачките бази на податоци.
Како функционира таргетирањето
Целите за воздушни напади вообичаено ги подготвуваат Агенција за одбранбено разузнавање и Национална агенција за геопросторно разузнавање, кои анализираат сателитски податоци и креираат долгорочни листи на потенцијални цели.
Овие бази, кои можат да се користат со години без ревизија, се комбинираат со современи алатки, вклучително и системи базирани на вештачка интелигенција, за генерирање оперативни „списоци за напад“.
Во конкретниот случај, останува нејасно дали целта била повторно проверена пред извршувањето на нападот.
Политички и безбедносни последици
Случајот предизвика реакции и во Вашингтон, каде Белата куќа соопшти дека истрагата е во тек и дека САД не таргетираат цивили.
Инцидентот отвора сериозни прашања за доверливоста на разузнавачките информации, политичката одговорност и механизмите за контрола во процесот на воено одлучување, особено во услови на сложени и брзо ескалирачки конфликти.
