Јемен во нова криза, над 85.000 луѓе ги напуштија домовите

Над 85.000 луѓе се раселени во Јемен додека новиот бран борби долж западниот брег ја продлабочува хуманитарната криза во земјата. Повеќе од 2.000 лица веќе го напуштиле Јемен по морски пат и пристигнале во Џибути, а хуманитарните служби се обидуваат да обезбедат вода, храна, засолниште и основна помош за семејствата кои останале без дом.

Зад бројките се илјадници семејства кои ги напуштиле своите домови со малку лични работи и без сигурност кога ќе можат да се вратат. Новото заострување на фронтот доаѓа во земја која повеќе од една деценија живее со последиците од војната, економскиот колапс и постојаниот недостиг од основни услуги.

Над 85.000 луѓе принудени да ги напуштат домовите

Последните податоци покажуваат дека бројот на раселени достигнал 85.818 лица. Особено загрижува фактот што 82.164 од нив биле раселени од почетокот на септември, што покажува колку брзо се проширила кризата во текот на само неколку недели.

Најголем притисок има во областите погодени од борбите долж западниот брег, каде цели семејства се движат кон побезбедни делови од земјата. Дел од луѓето веќе биле раселувани во претходните години, па сегашното бегство за нив претставува уште едно принудно напуштање на домот.

Во импровизираните места за сместување расте потребата од чиста вода, храна, медицинска помош и основни услови за живот. Како што се зголемува бројот на новопристигнати семејства, локалните капацитети се соочуваат со сè поголем притисок.

Повеќе од 2.000 луѓе стигнаа во Џибути

Дел од населението веќе не бара засолниште само во други делови на Јемен. Повеќе од 2.000 луѓе ја напуштиле земјата по морски пат и стигнале на северниот брег на Џибути, во близина на Обок.

Меѓу пристигнатите има жени и мали деца. По пристигнувањето тие се пренесуваат до места каде им се обезбедуваат вода, храна и основна итна помош.

Морското патување претставува дополнителен ризик за луѓето кои веќе побегнале од борбите. Доколку конфликтот продолжи да се шири, се очекува уште семејства да се обидат да најдат безбедност надвор од земјата.

Напредувањето на Хутите ја менува ситуацијата на теренот

Новиот бран раселување се совпадна со брзото територијално напредување на Хутите долж западниот брег.

Само неколку дена претходно, заземањето на Мока означи голема промена на фронтот. Стратешкиот пристанишен град се наоѓа во непосредна близина на еден од најчувствителните поморски коридори во регионот.

Со проширувањето на контролата долж брегот, Хутите добиваат посилна позиција во близина на Црвеното Море и клучните морски рути. Тоа ја претвора локалната воена ескалација во прашање со многу пошироко регионално и економско значење.

Особено чувствителна е контролата околу Баб ел Мандеб, теснецот што ги поврзува Аденскиот Залив и Црвеното Море и претставува една од најважните поморски врски меѓу Азија, Блискиот Исток и Европа.

Раселено семејство со деца во Јемен за време на хуманитарната криза и обновените борби
Мајка со мали деца меѓу лични работи во привремено место за сместување, во услови на продлабочена хуманитарна криза и ново раселување во Јемен. Фото: ©Readme.mk

Хуманитарната криза расте паралелно со борбите

Воениот напредок има директна цена за цивилите. Колку повеќе се менува линијата на фронтот, толку потешко станува доставувањето помош во погодените области.

Патиштата се небезбедни, дел од комуникациите се нарушени, а семејствата кои пристигнуваат во побезбедните области честопати немаат ништо повеќе од она што успеале да го понесат со себе.

Најголем проблем не е само моменталното сместување. Доколку раселувањето трае, потребни се здравствена заштита, санитарни услови, образование за децата и долгорочна поддршка за семејствата кои останале без приходи.

За Јемен тоа е особено тежок удар бидејќи земјата со години се соочува со слаб здравствен систем, сиромаштија, недостиг од храна и огромен број луѓе зависни од хуманитарна помош.

Јемен повторно се соочува со опасна ескалација

Конфликтот во Јемен длабоко се вкорени по преземањето на главниот град Сана од страна на Хутите во 2014 година. Следната година во конфликтот директно се вклучи коалиција предводена од Саудиска Арабија, што ја претвори кризата во долготрајна регионална војна.

Примирјето постигнато во 2022 година значително го намали интензитетот на борбите и донесе период на релативно затишје, но не успеа да создаде трајно политичко решение.

Новите судири покажуваат колку брзо таа кревка рамнотежа може повторно да се распадне.

За повеќе од 85.000 луѓе последиците веќе се реалност. Тие ги напуштиле домовите, дел од нив повторно по втор или трет пат, а илјадници се обидуваат да започнат нов живот во импровизирани засолништа или надвор од земјата.

Доколку борбите продолжат со сегашниот интензитет, хуманитарната цена може да расте многу побрзо од можностите за помош, со што Јемен повторно се приближува кон една од најтешките фази на долгогодишната криза.