Иран предупреди дека нов напад од САД ќе донесе поголема штета

Иран на 27 септември 2026 година упати ново предупредување до Соединетите Американски Држави, порачувајќи дека неговите вооружени сили се подготвени доколку Вашингтон повторно започне напад. Пораката доаѓа само еден ден откако американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека го отфрлил иранскиот предлог за повторно отворање на Ормускиот Теснец и прекин на борбите.

Портпаролот на иранската армија Мохамад Акраминија изјави дека вооружените сили се целосно подготвени за нова конфронтација. Според неговото предупредување, евентуален нов американски напад би можел да предизвика уште поголема штета за американската страна.

Иранската армија вели дека е подготвена за нов напад

Акраминија не објави детали за тоа како Иран би одговорил на евентуална нова американска операција, но неговата порака доаѓа по повеќемесечни вооружени судири и периоди на привремено намалување на тензиите. Конфликтот започна на 28 февруари со американски и израелски напади врз Иран, по што следуваа ирански удари и поширока регионална ескалација.

Во текот на претходните месеци веќе имаше американски напади врз Иран, а почетокот на септември донесе и нови директни воени предупредувања. Тензијата дополнително се зголеми по серијата инциденти поврзани со танкери, воени бродови и пловидбата низ водите на Персискиот Залив.

Американски воени бродови и пловило на крајбрежната стража на отворено море во контекст на тензиите меѓу Иран и САД околу Ормускиот Теснец
Американски воени бродови на отворено море во контекст на зголемените тензии со Иран и спорот околу безбедноста и пловидбата низ Ормускиот Теснец. Фото: ©Readme.mk

Ормускиот Теснец повторно е во центарот на спорот

Новото иранско предупредување следува откако Трамп во саботата изјави дека го одбил предлогот на Техеран за повторно отворање на Ормускиот Теснец. Според претходно објавените детали, иранската страна нудела механизам со кој во рок од седум дена би можело да започне повторно отворање на стратешкиот воден пат, доколку САД ја намалат воената офанзива и блокадата на иранските пристаништа.

Иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи, сепак, изјави дека Техеран сè уште чека посредниците официјално да му ја пренесат конечната позиција на Вашингтон. Според него, и покрај јавната изјава на Трамп, иранската страна смета дека излез од сегашниот застој може да се бара само преку преговори.

Спорот околу теснецот во изминатите месеци е придружен и со повеќе поморски инциденти, меѓу кои и ескалацијата меѓу САД и Иран во која беа погодени трговски пловила. Тоа ја претвори безбедноста на поморскиот сообраќај во едно од клучните прашања во поширокиот конфликт.

Хатами ја поврза пловидбата со можноста Иран да тргува

Командантот на иранската армија Амир Хатами ја оцени сегашната фаза од конфликтот како критична и одлучувачка. Тој порача дека Техеран нема да прифати ситуација во која Иран е спречен да тргува, додека други држави продолжуваат да ги користат стратешките поморски патишта во регионот.

Хатами го претстави Ормускиот Теснец како прашање на национално достоинство и предупреди дека Иран нема да прифати неговите противници непречено да ја користат оваа логистичка точка додека иранската економија е ограничена. Со тоа военото раководство директно ја поврзува безбедноста на теснецот со американската блокада и ограничувањата на иранската трговија.

Стратешкото значење на Ормускиот Теснец е големо и надвор од самиот конфликт. Нарушувањата на пловидбата оваа година веќе погодија значителен дел од глобалното снабдување со течен природен гас, додека движењето на танкери и други трговски бродови останува чувствително на секое ново воено заострување.

Јавната реторика се заострува додека дипломатијата останува отворена

И покрај последните закани, дипломатските контакти не се целосно прекинати. Иранскиот предлог бил доставен до американската страна преку посредници уште на 16 септември, а Техеран во текот на Генералното собрание на Обединетите нации сигнализираше дека е подготвен за разговори доколку Вашингтон преземе конкретни чекори за намалување на воениот и економскиот притисок.

Истовремено, американската закана со нов удар врз Иран останува дел од поширокиот воен контекст во кој двете страни испраќаат предупредувања, а разговорите преку посредници продолжуваат. Засега нема потврда дека е постигнат нов договор за Ормускиот Теснец или за прекин на вооружените дејства.