ЕУ испрати хеликоптери и пожарникари во Србија

Европската унија испрати воздушни и копнени противпожарни сили во Србија, каде пожарникарите со недели се борат со големи шумски пожари. Најголемо внимание е насочено кон Делиблатска Пескара, уникатен природен резерват во североисточниот дел на земјата, каде огнот веќе уништи илјадници хектари шума.

Во операцијата се вклучуваат противпожарни хеликоптери, повеќе од 120 пожарникари и десетици специјализирани возила од неколку европски земји. Србија ја побара помошта преку Механизмот за цивилна заштита на ЕУ, додека на терен веќе дејствува и руски противпожарен авион Ил-76П.

Четири хеликоптери и повеќе од 120 пожарникари

Србија го активираше Механизмот за цивилна заштита на ЕУ во петокот, откако пожарот во Делиблатска Пескара и другите активни жаришта дополнително ги оптоварија домашните противпожарни капацитети.

Европската помош опфаќа четири противпожарни хеликоптери „Блек Хок“ од Романија, Словачка и Чешка, како и големи копнени тимови. Од Германија се испраќаат 55 пожарникари со 24 возила, додека Романија обезбеди уште 69 пожарникари и 15 возила. Вкупно, станува збор за 124 пожарникари и 39 возила.

Еден романски и еден словачки хеликоптер почнаа со операции во саботата, а уште два хеликоптери од Чешка треба да се вклучат во недела. Романските копнени екипи пристигнаа во Бела Црква, во близина на погоденото подрачје, додека германскиот тим се очекува на 24 август.

Serbian fire crews continued to battle a major wildfire in the Deliblato Sands nature reserve, as they awaited the arrival of European Union help https://t.co/YrPnKVXGpa pic.twitter.com/qhjrA969N2

— Reuters (@Reuters) August 22, 2026

Делиблатска Пескара со недели под закана од огнот

Делиблатска Пескара се наоѓа на околу 80 километри од Белград и претставува специфичен природен комплекс од песочни дини, степска вегетација и шуми. Пожарот што гори од крајот на јули веќе уништи илјадници хектари борова шума, а неговото целосно локализирање го отежнуваат временските услови.

Лука Чаушиќ, раководител на Секторот за вонредни ситуации при српското Министерство за внатрешни работи, изјави дека состојбата во саботата била постабилна. Сепак, прогнозата за силен ветер останува сериозен ризик бидејќи може повторно да го забрза ширењето на огнот.

Поради тоа, приоритет на екипите на терен останува заштитата на населбите и човечките животи. Паралелно со пожарот во Делиблатска Пескара, активни се и големи пожари во планинскиот масив Столови во југозападна Србија.

Србија побара европска помош, но на терен е и руски Ил-76П

Само два дена пред активирањето на европскиот механизам, во Ниш пристигна и руски противпожарен авион Ил-76П, испратен од руското Министерство за вонредни ситуации. Леталото беше ангажирано токму за справување со пожарот во Делиблатска Пескара.

Неговото пристигнување следуваше во период кога европските противпожарни ресурси беа под огромен притисок поради бројните пожари низ континентот. Според податоците на Европската комисија, сезоната на пожари во 2026 година е исклучително тешка, а до 19 август во ЕУ биле опожарени повеќе од 616.000 хектари. Тоа е повеќе од двојно над дваесетгодишниот просек за истиот период.

Европските ресурси ова лето се ангажирани на повеќе фронтови. Само неколку дена претходно, Механизмот за цивилна заштита беше активиран поради пожари во Белгија и Шпанија, а системот Copernicus обезбедува сателитско мапирање и за пожарите во Србија.

Како Србија добива помош од ЕУ иако не е членка?

Србија не е членка на Европската унија, но учествува во Механизмот за цивилна заштита на ЕУ, преку кој земјите можат да побараат меѓународна помош кога националните ресурси не се доволни за справување со големи природни или други катастрофи.

Механизмот овозможува координирано испраќање пожарникари, авиони, хеликоптери и друга специјализирана опрема. Европскиот центар за координација на одговор при итни ситуации ги усогласува понудите за помош, додека Европската комисија кофинансира дел од распоредувањето на силите.

За сезоната 2026, европскиот систем располага со 22 противпожарни авиони и пет хеликоптери во рамките на подготвените воздушни капацитети, како и со стотици пожарникари кои можат да бидат распоредени низ Европа.

Соработката функционира и во спротивна насока. Србија ова лето испраќаше свои противпожарни капацитети во други европски земји погодени од огнената стихија.

Тешка сезона на пожари низ Балканот

Опасноста не е ограничена само на Србија. Европските системи за следење во втората половина на август покажуваат зголемена опасност од пожари во поширокиот балкански регион, каде високите температури, сувата вегетација и ветерот создаваат услови за брзо ширење на огнот.

Со пожари во истиот период се соочува и Северна Македонија. Голем пожар беше активен во Струмичко, а според информациите наведени во извештајот на „Ројтерс“, огнот зафатил и куќа во селото Софилар.

Во Србија, следните часови ќе зависат во голема мера од ветерот и од успешноста на воздушните операции. Со пристигнувањето на дополнителните европски сили, на терен ќе бидат концентрирани значителни домашни и меѓународни капацитети, со главна цел пожарите да бидат ставени под контрола пред повторно да се приближат до населените места.