22 држави подготвуваат акција за Ормускиот теснец
Коалиција од 22 земји, предводена од членки на НАТО, подготвува заеднички одговор за деблокирање на Ормускиот теснец. Според генералниот секретар Марк Руте, акцијата ќе биде спроведена „кога ќе дојде вистинското време“, додека тензиите со Иран растат.
Меѓународна коалиција составена од 22 држави интензивно координира активности со цел повторно воспоставување на слободната пловидба низ Ормускиот теснец – еден од најважните глобални енергетски коридори.
Според изјавите на генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, во процесот не се вклучени само земји членки на Алијансата, туку и партнери од Азија и Блискиот Исток, меѓу кои Јапонија, Јужна Кореја, Австралија, Нов Зеланд, како и Обединети Арапски Емирати и Бахреин.
Координација за можна интервенција
Руте посочи дека коалицијата веќе неколку дена активно работи на дефинирање на клучните параметри за евентуална акција. Фокусот е ставен на три основни прашања – кои ресурси се потребни, кога да се реагира и каде да се насочат операциите.
Овој пристап укажува на напредна фаза на координација меѓу сојузниците, кои настојуваат да обезбедат контрола врз виталниот поморски премин, преку кој минува значителен дел од светската трговија со нафта.
Притисок од Вашингтон
Иницијативата доаѓа во период на зголемен политички притисок од САД. Американскиот претседател Доналд Трамп јавно ја критикуваше Алијансата за недоволна ангажираност кон иранското прашање, оценувајќи дека без американско водство НАТО нема доволна тежина.
Трамп истакна дека сојузниците не покажале подготвеност да се спротивстават на потенцијалното нуклеарно вооружување на Иран, испраќајќи порака дека Вашингтон ќе ги преиспита своите односи во рамките на Алијансата.
Страв од нуклеарна ескалација
Во своите настапи, Руте предупреди дека одолговлекувањето на дипломатските процеси може да има сериозни последици. Тој направи паралела со Северна Кореја, посочувајќи дека долготрајните преговори во минатото овозможиле развој на нуклеарни капацитети.
Според него, доколку Иран развие нуклеарно оружје во комбинација со постојните балистички ракети, тоа би претставувало директна закана не само за Израел, туку и за Европа и глобалната безбедност.
Геополитички импликации
Развојот на настаните околу Ормускиот теснец може да има значајни последици врз глобалните енергетски пазари и безбедносната архитектура. Со оглед на важноста на овој поморски коридор, секоја евентуална интервенција носи ризик од поширока регионална ескалација.
Во услови на зголемена воена и дипломатска активност, исходот ќе зависи од способноста на меѓународните актери да балансираат меѓу притисокот и преговорите.
